Akademia Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej w Warszawie - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Zróżnicowania społeczne

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: SC-2F-ZRS Kod Erasmus / ISCED: (brak danych) / (brak danych)
Nazwa przedmiotu: Zróżnicowania społeczne
Jednostka: Instytut Filozofii i Socjologii
Grupy: Obowiązkowe dla I r. SC, stacjonarne II stopnia
Punkty ECTS i inne: 0 LUB 5.00 (w zależności od programu)
zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: polski
Rodzaj przedmiotu:

obowiązkowe

Pełny opis:

TREŚCI PROGRAMOWE

1. Zróżnicowanie społeczne.

2. Nierówności społeczne.

3. Klasy społeczne.

4. Ruchliwość społeczna.

5. Prestiż zawodów.

6. Wskaźniki i narzędzia pomiaru pozycji społecznej.

7. Wymiary zróżnicowania społecznego, takie jak: płeć, wiek, sytuacja pracy, zawód, wykształcenie, pochodzenie społeczne, dochód.

Efekty uczenia się:

Wiedza

Student/-ka ma pogłębioną i rozszerzoną wiedzę o teoriach stratyfikacji społecznej i naukowych interpretacjach zróżnicowań społecznych, na nowe wymiary stratyfikacji społecznej.

Ma pogłębioną wiedzę o zmieniających się ideach, koncepcjach i wyobrażeniach na temat strukturalnych nierówności społecznych.

Ma pogłębioną wiedzę o strukturach, organizacjach i instytucjach społecznych.

Umiejętności

Student/-ka potrafi wykorzystać wiedzę i pozyskane z wiarygodnych źródeł dane do opisu i analizy procesów społecznych.

Posiada umiejętność przygotowania, zgodnie z przyjętymi w socjologii standardami, wystąpień ustnych i prac pisemnych;

Potrafi krytycznie analizować i interpretować teksty i wytwory kultury ważne z punktu widzenia socjologii;

Ma umiejętność prowadzenia debaty: merytorycznego argumentowania, z wykorzystaniem poglądów własnych oraz innych autorów, formułowania wniosków i tworzenia syntetycznych podsumowań w obrębie problematyki zróżnicowania społecznego.

Potrafi współdziałać i pracować w grupie, przyjmując w niej różne role.

Umie samodzielnie uzupełniać wiedzę i rozwijać umiejętności badawcze oraz inicjować podobne działania u innych osób.

Kompetencje społeczne

Student/-ka uznaje znaczenie wiedzy w rozwiązywaniu problemów poznawczych i praktycznych w obszarze socjologii; jest gotów/-owa do krytycznej oceny odbieranych treści.

Jest gotowy/-a do podejmowania wyzwań zawodowych i osobistych, wykazuje aktywność i przedsiębiorczość oraz angażuje się we współpracę na rzecz środowiska społecznego.

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2019/2020" (w trakcie)

Okres: 2020-02-17 - 2020-09-30
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Ćwiczenia, 30 godzin więcej informacji
Wykład, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Dominika Walczak
Prowadzący grup: Dominika Walczak
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Egzamin
Skrócony opis:

TREŚCI PROGRAMOWE

1. Zróżnicowanie społeczne.

2. Nierówności społeczne.

3. Klasy społeczne.

4. Ruchliwość społeczna.

5. Prestiż zawodów.

6. Wskaźniki i narzędzia pomiaru pozycji społecznej.

7. Wymiary zróżnicowania społecznego, takie jak: płeć, wiek, sytuacja pracy, zawód, wykształcenie, pochodzenie społeczne, dochód.

obecność - maksymalnie 2 nieobecności

aktywność na zajęciach

prezentacja wybranej literatury przedmiotu - referat z prezentacją PP

egzamin: część pisemna i ustna

Pełny opis:

Wszyscy równi? Polacy wobec nierówności

 opinia społeczna o zróżnicowaniu dochodów i nierównościach społecznych

 legitymizacja nierówności

Struktura społeczna i jej przemiany w Polsce

 wybrane definicje

 wybrane teorie i badania

 przemiany struktury społecznej

Zróżnicowanie, nierówności społeczne i stratyfikacja

 zróżnicowanie społeczne

 nierówności społeczne

 stratyfikacja a nierówności społeczne

 empiryczna ilustracja wybranych nierówności

Wskaźniki i narzędzia pomiaru pozycji społecznej

 prestiż, zawód, prestiż zawodów

 klasyfikacje zawodów

 skale zawodów

Klasy społeczne

 definiowanie klasy społecznej

 formowanie się klas

 teorie klas

 struktura klasowa współczesnych społeczeństw

 klasa a styl życia

Czy są w Polsce klasy społeczne?

 podziały klasowe w systemie komunistycznym

 teza o śmierci klas

 trwałość czy zanikanie podziałów klasowych

Nowe klasy społeczne (?)

 nowa klasa średnia

 nowa klasa robotnicza

 prekariat

Ruchliwość społeczna

 analizy struktury ruchliwości

 funkcje ruchliwości

 wybrane wyniki badań nas ruchliwością

Władza jako odmiana nierówności

 odmiany władzy

 formy legitymizacji władzy

 elity władzy, prestiżu i bogactwa

Struktura społeczna a uczestnictwo w życiu publicznym

 społeczeństwo obywatelskie

 formy uczestnictwa w życiu publicznym

 aktywność społeczna a wybrane zmienne społeczno-demograficzne

Stratyfikacja a płeć

 pozycja klasowa kobiet i mężczyzn

 praca zawodowa kobieta a podziały klasowe

 zróżnicowania płci w sferze publicznej i prywatnej

Stratyfikacja a wykształcenie

 nierówności w dostępie do wykształcenia

 poziom wykształcenia a wielkość dochodów

 merytokracja - problem efektywności i sprawiedliwości

Stratyfikacja a sytuacja ekonomiczna i materialna

 przyczyny ubóstwa

 trwałość ubóstwa

 kultura ubóstwa

Stratyfikacja a wiek

 wykluczenie i dyskryminacja osób starszych

 wykluczenie i dyskryminacja dzieci

Treści programowe:

Wszyscy równi? Polacy wobec nierówności

Struktura społeczna i jej przemiany w Polsce

Zróżnicowanie, nierówności społeczne i stratyfikacja

Wskaźniki i narzędzia pomiaru pozycji społecznej

Klasy społeczne

Czy są w Polsce klasy społeczne?

Nowe klasy społeczne (?)

Ruchliwość społeczna

Władza jako odmiana nierówności

Struktura społeczna a uczestnictwo w życiu publicznym

Stratyfikacja a płeć

Stratyfikacja a wykształcenie

Stratyfikacja a sytuacja ekonomiczna i materialna

Stratyfikacja a wiek

Literatura:

CBOS. 2017. Stosunek Polaków do nierówności społecznych. Komunikat z badań, Nr 85/20.

Jacek Wasilewski. 2006. Formułowanie się nowej struktury społecznej. W: Jacek Wasilewski (red.) Współczesne społeczeństwo polskie. Dynamika zmian. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar, s. 47-103. Hanna Cieślińska

Krystyna Janicka. 2010. Zmiany w strukturze społecznej w wyniku transformacji ustrojowej w Polsce. Historyczno-polityczne tło przemian społecznych. „Druga dekada wolności. Socjologiczne konsekwencje i zagadki transformacji” – Rocznik Lubelski tom 36, s. 33-50 Karolina Falęta

Zbigniew Sawiński. 2012. Ocena rozmiarów nierówności. W: Henryk Domański i in. Metodologia badań nad stratyfikacją społeczną. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar

Henryk Domański, Dariusz Przybysz, Zbigniew Sawiński. 2012. Jak mierzyć usytuowanie w strukturze społecznej? Podejście kategorialne. W: Henryk Domański i in. Metodologia badań nad stratyfikacją społeczną. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar

Maciej Gdula, Przemysław Sadura. 2012. Style życia jako rywalizujące uniwersalności. W: Gdula M., Sadura P. (red.), Style życia i porządek klasowy w Polsce, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar

Henryk Domański. 2015. Czy są w Polsce klasy społeczne? Warszawa: Wydawnictwo Krytyki Politycznej.

Jerzy Leszkowicz-Baczyński. 2008. Klasa średnia w Polsce? Uniwersytet Zielonogórski. Roz. 5.2, 5.3, s. 90-103

Juliusz Gardawski. 2008. Degradacja i wykluczenie klasy pracowniczej. W: Maria Jarosz (red.) Wykluczeni. Warszawa: Instytut Spraw Publicznych PAN, s. 69-93.Paulina

Guy Standing. 2014. Prekariat. Nowa niebezpieczna klasa. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Pitirim Sorokim,2009. Ruchliwość społeczna. Wyd. IFiS PAN, roz.VIII, Kanały cyrkulacji pionowej, s.161-177.

Henryk Domański, 2004. Zmiany ruchliwości społecznej w Polsce w latach 1982-2002. W: H. Domański .O ruchliwości społecznej w Polsce. Warszawa: Wydawnictwo IFiS PAN. s 49-70.

Witold Betkiewicz, Michał Kotnarowski, Jacek Wasilewski. 2018. Trzy generacje polityczne regionalnej elity samorządowej, Studia Socjologiczne 2018 | 1(228) | 7-34

Caroline Bouloc. 2018. Współczesna elita warszawska w przestrzeni miasta, Przegląd Geograficzny 2018, 90, 4, s. 573–593

Ryszard Necel, Jednostka w życiu publicznym – aktywny aktor czy pasywny obserwator? Analiza indywidualnego poczucia sprawstwa, w: Pdemski K. (red.). SPOŁECZEŃSTWA EUROPY ŚRODKOWO-WSCHODNIEJ. PROJEKT EUREQUAL

Anna Pięta-Szawara. 2019. Milcząca nieobecność. Uczestnictwo polityczne kobiet na obszarach wiejskich. Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica

Renata Siemieńska. 2019. Kariery akademickie w Polsce XIX i XX wieku: czy płeć je różnicowała?, w: Siemieńska R. (red.). Kariery akademickie kobiet i mężczyzn. Różne czy podobne?, Wydawnictwo Naukowe Scholar: Warszawa

Anna Domaradzka. 2019. Żagiel czy kotwica? Wpływ płci i sytuacji rodzinnej na przebieg studiów doktoranckich, w: Siemieńska R. (red.). Kariery akademickie kobiet i mężczyzn. Różne czy podobne?, Wydawnictwo Naukowe Scholar: Warszawa

Alicja Zawistowska. 2012. Horyzontalne nierówności edukacyjne we współczesnej Polsce, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar

Zbyszko Melosik. 2013. Edukacja uniwersytecka i procesy stratyfikacji społecznej, Kultura – Społeczeństwo - Edukacja , Nr 1 (3) 2013, Poznań

Krzysztof Czarnecki. 2015. Uwarunkowania nierówności horyzontalnych w dostępie do szkolnictwa wyższego w Polsce. Nauka i Szkolnictwo wyższe, 1(45)/2015

Anna Nowak. 2012. Pojęcie, istota, przyczyny, mechanizmy marginalizacji i wykluczenia społecznego, Kultura – Społeczeństwo - Edukacja , Nr 1 (3) 2013, Poznań

Michał Brzeziński. 2017. Czy Polska jest krajem dużych nierówności ekonomicznych. Instytut Badań Strukturalnych

Piotr Szukalski. 2008. Ageizm – dyskryminacja ze względu na wiek. W: Jerzy T. Kowaleski i Piotr Szukalski (red.) Starzenie się ludności. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, s. 153-185.

Ewa Jarosz. 2013. Społeczne wykluczenie i dyskryminacja dzieci – marginalizowany obszar nierówności społecznych, Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM

Uwagi:

Nakład pracy studenta:

- udział w wykładach: 30h

- udział w ćwiczeniach 30h

- zapoznanie się z literaturą przedmiotu

- wygłoszenie referatu i przegotowanie prezentacji PP

- przygotowanie się do egzaminu końcowego - części pisemnej i ustnej, w tym przygotowanie skryptu z literatury przedmiotu

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Akademia Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej w Warszawie.