Akademia Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej w Warszawie - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Psychospołeczne aspekty niepełnosprawności z uwzględnieniem specjalnych potrzeb edukacyjnych

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: EP-3F-PNE Kod Erasmus / ISCED: (brak danych) / (brak danych)
Nazwa przedmiotu: Psychospołeczne aspekty niepełnosprawności z uwzględnieniem specjalnych potrzeb edukacyjnych
Jednostka: Instytut Edukacji Artystycznej
Grupy: Obowiązkowe dla 4 sem. EP, (3-l) stacjonarne I stopnia
Punkty ECTS i inne: 0 LUB 2.00 (w zależności od programu)
zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: polski
Rodzaj przedmiotu:

obowiązkowe

Pełny opis:

TREŚCI PROGRAMOWE:

Integracja i inkluzja. Dziecko z niepełnosprawnością fizyczną i intelektualną w szkole ogólnodostępnej; dzieci z zaburzeniami ze spektrum autyzmu i ich funkcjonowanie w szkole. Dzieci zaniedbane i pozbawione opieki. Wyrównywanie szans edukacyjnych. Dziecko zdolne. Odkrywanie i rozwijanie predyspozycji i uzdolnień. Rozpoznawanie specjalnych potrzeb edukacyjnych uczniów i ich uwarunkowań (zakres diagnozy funkcjonalnej, narzędzia stosowane w diagnozie). Dostosowywanie procesu kształcenia do specjalnych potrzeb edukacyjnych uczniów (projektowanie wsparcia, konstruowanie indywidualnych programów). Ocena skuteczności wsparcia uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi. Praca z uczniem z trudnościami w uczeniu się. Przyczyny, przejawy. Specyficzne trudności w uczeniu się (dysleksja, dysgrafia, dysortografia i dyskalkulia). Diagnoza nauczycielska ─ techniki diagnostyczne w pedagogice. Przezwyciężanie trudności w uczeniu się. Trudności w uczeniu się wynikające z dysfunkcji sfery percepcyjno-motorycznej oraz zaburzeń rozwoju zdolności (np. językowych, arytmetycznych) i sposoby ich przezwyciężania.

Efekty uczenia się:

Wiedza

Student zna pojęcie niepełnosprawności w perspektywie fizycznej, psychicznej i społecznej

Ma wiedzę o psychologicznych skutkach niepełnosprawności oraz charakteryzuje społeczny aspekt niepełnosprawności

Ma wiedzę w zakresie edukacji włączającej, a także sposobów realizacji zasady inkluzji;

Ma wiedzę na temat specyfiki funkcjonowania uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi, w tym uczniów szczególnie uzdolnionych;

Ma wiedzę na temat projektowania i prowadzenia działań diagnostycznych w praktyce pedagogicznej;

Umiejętności

Potrafi zinterpretować związek między wartościami i poziomem organizacji społecznego środowiska rozwoju a orientacją temporalną

Potrafi analizować źródła przekonań adaptacyjnych i dezadaptacyjnych

Potrafi zaprezentować uwarunkowania stylu życia w okresie od dzieciństwa po późną dorosłość

Diagnozuje potrzeby, możliwości i zdolności każdego ucznia

Potrafi adekwatnie do sytuacji dobierać tworzyć i dostosowywać materiały i środki do potrzeb uczniów, w celu samodzielnego projektowania i efektywnego realizowania działań pedagogicznych, dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych

Posiada umiejętność projektowania i realizacji zindywidualizowanego programu kształcenia i wychowania

Posiada umiejętność pracy z uczniami rozbudzając ich zainteresowania i rozwijającą ich uzdolnienia właściwy dobór treści, zadań i form pracy samokształceniowej oraz promowanie osiągnięć uczniów;

Kompetencje społeczne

Ma świadomość obciążeń, zasobów osobistych i zasobów społecznych

Ma świadomość znaczenia wsparcia osób z różnym rodzajem i stopniem niepełnosprawności.

Jest gotów do budowania wzajemnego zaufania między wszystkimi uczestnikami procesu kształcenia, w tym rodzicami (opiekunami) ucznia, posiada kompetencje umożliwiające włączanie ich w działania sprzyjające efektywnemu nauczaniu

Ma kompetencje do posługiwania się uniwersalnymi zasadami i normami etycznymi w swojej działalności; kierowania się szacunkiem dla każdego człowieka

Jest gotowy do pracy w zespole – poprzez nawiązywanie umiejętnej współpracy z innymi nauczycielami, pedagogami i rodzicami uczniów, oraz innymi osobami tworzącymi społeczność szkolną i lokalną

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2020/2021" (zakończony)

Okres: 2021-02-22 - 2021-09-30
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Ćwiczenia, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Magdalena Wałachowska
Prowadzący grup: Magdalena Wałachowska
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Zaliczenie na ocenę
Skrócony opis:

Opis sposobów pomiaru efektów kształcenia realizowanych przez przedmiot

1. Zaliczenie dwóch kolokwiów cząstkowych (forma: test z pytaniami wielokrotnego wyboru i pytaniami otwartymi; narzędzie testujące: aplikacja Forms)

Terminy kolokwiów: 30.03.2021 r.; 18.05.2021 r.

2. Przygotowanie trzech prac zaliczeniowych:

- scenariusz zajęć reedukacyjnych według metody baśniowych spotkań dla ucznia z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu lekkim (praca grupowa; termin oddania: 23.03.2021 r.);

- projekt edukacyjny (praca grupowa; termin oddania: 04.05.2021 r.);

- mapa myśli (praca indywidualna; termin oddania: 11.05.2021 r.)

3. Udokumentowanie wykonania dziesięciu ćwiczeń tematycznych do zrealizowanych tematów zajęć (prace domowe).

4. Aktywna obecność podczas ćwiczeń (praca grupowa/indywidualna) udokumentowana poprzez „Ankietę obecności” (aplikacja Forms).

Pełny opis:

Opis szczegółowych treści programowych

1. Zajęcia organizacyjne

• wprowadzenie w tematykę ćwiczeń z zakresu „Psychospołecznych aspektów niepełnosprawności z uwzględnieniem specjalnych potrzeb edukacyjnych”

• organizacja pracy podczas ćwiczeń z wykorzystaniem narzędzi edukacji zdalnej (aplikacja Teams)

2. Specjalne potrzeby edukacyjne w praktyce pedagogicznej: wprowadzenie

• definicja specjalnych potrzeb edukacyjnych

• definicja rodzajów specjalnego wsparcia edukacyjnego

• dynamiczny model definiowania trudności w uczeniu się

• zasady pracy z dziećmi ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi

• prawne podstawy wykrywania, definiowania i zaspokajania specjalnych potrzeb

• edukacyjnych dzieci

3. Specjalne potrzeby edukacyjne uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu lekkim

• objawy niepełnosprawności intelektualnej (wiek: przedszkolny, młodszy wiek szkolny, starszy wiek szkolny)

• dostosowanie wymagań edukacyjnych względem uczniów z niepełnosprawnością intelektualną (organizacja nauczania; metody nauczania; środki dydaktyczne; indywidualne pomoce dydaktyczne; warunki egzaminacyjne)

4. Metoda baśniowych spotkań - praca pedagogiczna z uczniem niepełnosprawnym intelektualnie w stopniu lekkim

• definicje pojęć: metoda baśniowych spotkań

• etapy pracy metodą baśniowych spotkań

• zasady pracy nauczyciela-terapeuty

• przykłady zrealizowanych scenariuszy zajęć/propozycje ćwiczeń do wykorzystania

5. Specjalne potrzeby edukacyjne uczniów z zaburzeniami ze spektrum autyzmu

• objawy spektrum zaburzeń autystycznych (wiek dziecka: przedszkolny, młodszy wiek szkolny, starszy wiek szkolny)

• dostosowanie wymagań edukacyjnych (modyfikacja środowiska poznawczego, dostosowanie pomocy naukowych, dostosowanie indywidualnych pomocy dydaktycznych, dostosowanie warunków egzaminowania)

6. Trening umiejętności społecznych – praca pedagogiczna z uczniem o zaburzeniach ze spektrum autyzmu

• deficyty komunikacyjne w zespole Aspergera

• metodyka sesji treningu umiejętności społecznych

• modele scenariuszy

7. Specjalne potrzeby edukacyjne uczniów zdolnych

• objawy szczególnych uzdolnień (wiek dziecka: przedszkolny, młodszy wiek szkolny, starszy wiek szkolny)

• dostosowanie wymagań edukacyjnych (dostosowanie organizacji nauczania, dostosowanie metod nauczania i środków dydaktycznych, dostosowanie indywidualnych pomocy dydaktycznych)

8. Metoda projektów – praca pedagogiczna z uczniem zdolnym

• geneza i istota metody projektów

• charakterystyka metody (definicje, rodzaje projektów, wady i zalety metody projektów)

• dydaktyczne i wychowawcze walory metody projektów (kształcenie wielostronne, walory edukacyjne i wychowawcze, rozwój indywidualnych zainteresowań)

• projekt edukacyjny w praktyce (czynności nauczyciela i ucznia, etapy realizacji zadania metodą projektów)

• przykłady zrealizowanych projektów edukacyjnych

9. Specjalne potrzeby edukacyjne uczniów ze specyficznymi trudnościami w uczeniu się

• definicja syndromu specyficznych trudności w uczeniu się czytania i pisania (dysleksja, dysortografia, dysgrafia)

• definicja specyficznych zaburzeń umiejętności arytmetycznych (dyskalkulia)

• objawy specyficznych trudności w uczeniu się (wiek: przedszkolny, młodszy wiek szkolny, starszy wiek szkolny)

• dostosowanie wymagań edukacyjnych (zakres: organizacja nauczania, dostosowanie metod nauczania, dostosowanie środków dydaktycznych, dostosowanie wymagań egzaminacyjnych)

10. Ćwiczenia reedukacyjne – uczeń z dysleksją

• dysleksja w strategiach myślenia (Jak myśli uczeń z dysleksją?)

• dysleksja w strategiach uczenia się (Jak uczy się uczeń z dysleksją?)

• samoocena i pozycja społeczna ucznia z dysleksją

11. Specjalne potrzeby edukacyjne uczniów zagrożonych niedostosowaniem społecznym

• definicje: niedostosowanie społeczne/zagrożenie niedostosowaniem społecznym

• objawy niedostosowania społecznego/zagrożenia niedostosowaniem społecznym (młodszy i starszy wiek szkolny)

• dostosowanie wymagań edukacyjnych (zakres: organizacja nauczania, metody nauczania, środki dydaktyczne, formy egzaminacyjne)

12. Trening zastępowania agresji (ART) – praca pedagogiczna z uczniem zagrożonym niedostosowaniem społecznym

• składniki treningu zastępowania agresji (ART); zasady wdrażania treningu

• trening behawioralny umiejętności społecznych

• trening kontroli złości

• wnioskowanie moralne; motywacja; opór członka grupy

• wzmacnianie generalizacji wykonania

• ocena efektywności treningu ART.

13. Specjalne potrzeby edukacyjne uczniów z niepełnosprawnością ruchową

• definicja i przyczyny niepełnosprawności ruchowej

• objawy niepełnosprawności ruchowej (wiek dziecka: przedszkolny, młodszy wiek szkolny, starszy wiek szkolny)

• dostosowanie wymagań edukacyjnych (organizacja nauczania, metody nauczania, środki dydaktyczne, formy egzaminowania)

14. Bajkoterapia – praca pedagogiczna z uczniem niepełnosprawnym ruchowo

• definicje: biblioterapia/bajko – terapia

• terapeutyczne oddziaływanie literatury

• rola baśni w życiu dziecka / terapia przez baśń

• bajki terapeutyczne (relaksacyjne, psychoedukacyjne, psychoterapeutyczne)

15. Diagnoza pedagogiczna. Podstawy konstruowania Indywidualnych Programów Edukacyjno-Terapeutycznych. Podsumowanie zajęć – portfolio

• uczeń zdolny – analiza dostępnych narzędzi diagnostycznych

• uczeń z autyzmem – analiza indywidualnego programu edukacyjno-terapeutycznego (IPET)

• portfolio – podsumowanie zajęć przez uczestników w obszarze: zrealizowanych celów dydaktycznych, społecznych, dotyczących organizacji edukacji zdalnej w ramach realizowanego przedmiotu

Literatura:

Spis literatury obowiązkowej i uzupełniającej

1. Specjalne potrzeby edukacyjne w praktyce pedagogicznej: wprowadzenie

Olechowska, A. (2016). Specjalne potrzeby edukacyjne. Warszawa: PWN. (IBUK Libra)

2. Specjalne potrzeby edukacyjne uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu lekkim

Olechowska, A. (2016). Specjalne potrzeby edukacyjne. Warszawa: PWN. (IBUK Libra)

Niepokólczycka-Gac, J. (2018). Uczeń z SPE. Uczniowie z niepełnosprawnością intelektualną. Poznań: Oficyna MM Wydawnictwo Prawnicze.

Antoszkiewicz, E. (2016). Tworzenie warunków edukacyjnych dla ucznia z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu lekkim. Warszawa:ORE. (dostęp: http://www.bc.ore.edu.pl/dlibra/doccontent?id=880)

3. Metoda baśniowych spotkań - praca pedagogiczna z uczniem niepełnosprawnym intelektualnie w stopniu lekkim

Głodkowska, J. (2001). Zabawa i nauka w kręgu baśni. Warszawa: APS.

Głodkowska, J. (2012). Konstruowanie umysłowej reprezentacji świata. (s. 103-121). Kraków: Wydawnictwo Impuls. (dostęp: IBUK Libra)

4. Specjalne potrzeby edukacyjne uczniów z zaburzeniami ze spektrum autyzmu

Olechowska, A. (2016). Specjalne potrzeby edukacyjne. Warszawa: PWN. (IBUK Libra)

Burgiełł, J. (2018). Uczeń z SPE. Uczniowie z autyzmem. Poznań: Oficyna MM Wydawnictwo Prawnicze.

Cybulska, R., Dryjańska, J., Gotlin, K., Kłoda, M., Pomorska, K., Pyzikiewicz, A. (2016). Uczeń z zespołem Aspergera w szkole ogólnodostępnej. Warszawa: ORE. (dostęp:http://www.bc.ore.edu.pl/dlibra/docmetadata?id=887&from=&dirids=1&ver_id=&lp=5&QI=)

5. Trening umiejętności społecznych – praca pedagogiczna z uczniem o zaburzeniach ze spektrum autyzmu

Harpun, J., Lawlor, M., Fitzgerald, M. (2012). Interwencje społeczne dla nastolatków z zespołem Aspergera. Warszawa: Fraszka Edukacyjna.

6. Specjalne potrzeby edukacyjne uczniów zdolnych

Olechowska, A. (2016). Specjalne potrzeby edukacyjne. Warszawa: PWN. (IBUK Libra)

Bożyk, Ł. (2016). Zrozumieć młodych nieobliczalnych. Jak rozpoznać uczniów uzdolnionych matematycznie i wspierać ich w rozwoju? „Trendy”, 1, 20-23. (dostęp:http://www.bc.ore.edu.pl/dlibra/docmetadata?id=858&from=&dirids=1&ver_id=&lp=6&QI=)

Knopik, T. (2014). Czas wolny…od nudy. Zrównoważony rozwój uczniów zdolnych w ramach zajęć pozalekcyjnych. Warszawa: ORE. (dostęp: http://www.bc.ore.edu.pl/dlibra/docmetadata?id=680&from=&dirids=1&ver_id=&lp=7&QI=)

7. Metoda projektów – praca pedagogiczna z uczniem zdolnym

Chałas, K. (2000). Metoda projektów i jej egzemplifikacja w praktyce: w poszukiwaniu strategii edukacyjnych zreformowanej szkoły. Warszawa: Nowa Era.

Wiśniewska, E. (2013). Projekt jako metoda edukacyjna w teorii i praktyce kształcenia elementarnego. Płock: Wydawnictwo Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej. (IBUK Libra)

Mikina, A., Zając, B. (2015). Metoda projektów w gimnazjum. Poradnik dla nauczycieli i dyrektorów gimnazjów. Warszawa: ORE. (dostęp: http://www.bc.ore.edu.pl/dlibra/docmetadata?id=743&from=&dirids=1&ver_id=&lp=1&QI=)

Przykłady projektów: Projektanci edukacji. Od pomysłu do projektu. Nowa Era (dostęp: https://projektanciedukacji.pl/archiwum-projektow/przykladowe-projekty)

8. Specjalne potrzeby edukacyjne uczniów ze specyficznymi trudnościami w uczeniu się

Olechowska, A. (2016). Specjalne potrzeby edukacyjne. Warszawa: PWN. (IBUK Libra)

Rafał-Łuniewska, J. Strategia działań wobec ucznia z grupy ryzyka dysleksji. Warszawa: ORE. (dostęp:

file:///C:/Users/Wa%C5%82achowscy/Downloads/Strategia_dzialan_wobec_ucznia_z_grupy_ryzyka_dysleksji_3%20(1).pdf)

Wejner-Jaworska, T. (2020). Szkoła na miarę ucznia z dysleksją. Warszawa: Difin.

9. Ćwiczenia reedukacyjne – uczeń z dysleksją

Radwańska, A. (2019). Jak pomóc dziecku z dysleksją? Poradnik dla rodziców i nauczycieli. Ćwiczenia praktyczne dla uczniów 7-8 klas szkoły podstawowej. Warszawa: Difin.

Wejner-Jaworska, T. (2020). Szkoła na miarę ucznia z dysleksją. Warszawa: Difin.

Kasprzak, K.: Diagnoza dziecka z grupy ryzyka dysleksji. Bank Dobrych Praktyk. Warszawa: ORE (przykład diagnozy ucznia: Oskar, kl. II szkoła podstawowa)

(dostęp: file:///C:/Users/Wa%C5%82achowscy/Downloads/k.-kasprzak-diagnoza-dziecka-z-grupy-ryzyka-dysleksji.pdf)

10. Specjalne potrzeby edukacyjne uczniów zagrożonych niedostosowaniem społecznym

Olechowska, A. (2016). Specjalne potrzeby edukacyjne. Warszawa: PWN. (IBUK Libra)

Czemierowska-Koruba, E. (2014). Agresja i przemoc w szkole, czyli co powinniśmy wiedzieć, by skutecznie działać. Warszawa: ORE. (dostęp:

http://www.bc.ore.edu.pl/dlibra/docmetadata?id=750&from=&dirids=1&ver_id=&lp=2&QI=96FD032DEA208F5ED9450A0299EBBE9C-16)

11. Trening zastępowania agresji (ART) – praca pedagogiczna z uczniem zagrożonym niedostosowaniem społecznym

Gluck, B., Gibbs J.C. (2011). Trening Zastępowania Agresji (ART). Warszawa: Instytut “Amity”.

12. Specjalne potrzeby edukacyjne uczniów z niepełnosprawnością ruchową

Olechowska, A. (2016). Specjalne potrzeby edukacyjne. Warszawa: PWN. (IBUK Libra)

Ziątek, K., Jaszczuk, J. (2002). Dziecko niepełnosprawne ruchowo na drodze do niezależności. Warszawa: Stowarzyszenie Spokojne Jutro.

13. Bajkoterapia – praca pedagogiczna z uczniem niepełnosprawnym ruchowo

Molicka, M. (2002). Bajko – terapia. O lękach dzieci i nowej metodzie terapii. Poznań: Media Rodzina.

Chmielewska, A. (2015). Leo i Nela. Szklarska Poręba: Stowarzyszenie Rodziców Dzieci Niepełnosprawnych „Światełko”. (dostęp: http://swiatelkodladzieci.pl/wp-content/uploads/2015/08/Swiatelko_Niep.Ruchowa_strony.pdf)

14. Diagnoza pedagogiczna. Podstawy konstruowania Indywidualnych Programów Edukacyjno-Terapeutycznych. Podsumowanie zajęć – portfolio

Drop, E., Cieciuch, J., Cybis, N., Rowiński, T. (2013). Uczeń zdolny – analiza dostępnych narzędzi diagnostycznych. Warszawa: ORE.

(dostęp: http://www.bc.ore.edu.pl/dlibra/docmetadata?id=461&from=&dirids=1&ver_id=&lp=1&QI=)

Michałowska, J.: Indywidualny program edukacyjno-terapeutyczny (IPET) dla dziecka z autyzmem. Warszawa: ORE.

(dostęp: https://www.ore.edu.pl/2017/11/bank-dobrych-praktyk-materialy-do-pobrania/)

Brudnik, E. i in. (2010). Ja i mój uczeń pracujemy aktywnie. Kielce: Wydawnictwo JEDNOŚĆ. (IBUK Libra)

Uwagi:

Opis metod kształcenia

Formą kształcenia w okresie zawieszenia zajęć w trybie stacjonarnym jest edukacja zdalna z wykorzystaniem następujących narzędzi komunikacji elektronicznej:

- aplikacja MS Teams (realizacja ćwiczeń w czasie rzeczywistym według obowiązującego planu zajęć; dokumentacja prac zaliczeniowych i wykonanych prac domowych w Pliki/Teams)

- aplikacja Forms (prowadzenie listy obecności; prowadzenie kolokwiów zaliczeniowych)

- poczta USOSmail, APSmail, czat Teams (indywidualny kontakt z wykładowcą podczas dyżurów: wtorek g. 11.30-12.30, środa g. 9.30-10.30)

Nakład pracy studenta

liczba godzin kontaktowych – 30 godz.

liczba godzin potrzebnych do przygotowania się do zajęć – 10 godz.

liczba godzin potrzebnych do przygotowania się do egzaminu/zaliczenia – 10 godz.

liczba godzin przeznaczona na inne zadania – 10 godz.

sumaryczna liczba godzin – 60 godz.

Link do zespołu grupy ćwiczeniowej na Teams (gr. II DZEP-ATM):

https://teams.microsoft.com/l/team/19%3a9ff56aaaea77461e9f623e67db5100b0%40thread.tacv2/conversations?groupId=fa7124c7-dbca-4a1e-899a-50d4420ca7b6&tenantId=aee18df6-9fc6-4188-b9f4-b3f12e451c86

Kod zespołu na Teams (gr. II DZEP-ATM):

mw47yc0

Link do zespołu grupy ćwiczeniowej na Teams (gr. II DZEP-MCM):

https://teams.microsoft.com/l/team/19%3a141ee55eac974f788e06245917791f17%40thread.tacv2/conversations?groupId=d7b5918c-79fe-4523-8f85-d6e658490f3c&tenantId=aee18df6-9fc6-4188-b9f4-b3f12e451c86

Kod zespołu na Teams (gr. II DZEP-MCM):

12d5261

Kontakt do wykładowcy: mwalachowska@aps.edu.pl

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2021/2022" (jeszcze nie rozpoczęty)

Okres: 2022-03-01 - 2022-09-30
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Ćwiczenia, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Magdalena Wałachowska
Prowadzący grup: Magdalena Wałachowska
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Zaliczenie na ocenę
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Akademia Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej w Warszawie.